Wednesday, September 5, 2012

Thiếu tá Buang, vợ và 5 con


Đây là một trong những bức ảnh nổi tiếng nhất của chiến tranh Việt Nam. Có lẽ nó cũng không mấy xa lạ với nhiều người trong chúng ta, bởi lẽ năm nào người ta cũng chiếu trên tivi vào dịp 30 tháng 4.

Tôi không nhớ tôi thấy bức ảnh này lần đầu tiên là khi nào, nhưng tôi vẫn còn nhớ câu chuyện của nó: đây là cảnh lính Mỹ và miền Nam Việt Nam vứt trực thăng xuống biển trong khi tháo chạy khỏi Sài Gòn vào ngày cuối cùng của chiến tranh Việt Nam. Tại sao họ lại đẩy trực thăng xuống biển? Tôi không nhớ ai đã trả lời câu hỏi này cho tôi, người kể truyện trên tivi hay trên báo đài hay ở trường học hay là do tôi tự nghĩ ra, nhưng câu trả lời mà tôi biết đã luôn là: họ không muốn những trực thăng này rơi vào tay của quân đội Bắc Việt Nam.

Thực sự thì đây cũng là một câu trả lời khá hợp lý, mà có lẽ tôi sẽ không bao giờ thắc mắc nếu không vô tình đi thăm viện bảo tàng cũng là hàng không mẫu hạm USS Midway ở San Diego. Hóa ra có một câu chuyện khác, rất khác so với những gì tôi đã nghĩ, đằng sau bức hình này.

Bức ảnh này được chụp vào ngày 30/4/1975 trên boong sàn bay (flight deck) của USS Midway, một trong nhiều tàu chiến Mỹ tham gia vào chiến dịch Gió Lốc (Operation Frequent Wind), chiến dịch di tản bằng trực thăng lớn nhất trong lịch sử nước Mỹ. Trong vòng hai ngày, lính Mỹ đã di tản toàn bộ người Mỹ ở miền Nam Việt Nam cũng như hơn 6.000 người Việt Nam tị nạn. Mặc dù được đánh giá là một chiến dịch thành công, nhưng những hình ảnh di tản trong hoảng loạn đã đánh dấu một trong những thời điểm đen tối nhất trong lịch sử nước Mỹ và cả Việt Nam.

Quay trở lại bức hình trên. Chiếc trực thăng trong hình là một trong nhiều chiếc máy bay do các sĩ quan không quân Nam Việt Nam tự chở gia đình đáp xuống USS Midway. Khi trên boong đã kín chỗ thì các thủy thủ phát hiện thêm một chiếc máy bay cánh quạt đang tìm cách hạ cánh xuống Midway. Người ta liền liên lạc với viên phi công, yêu cầu ông ấy bay sát mặt nước biển và nhảy ra khỏi máy bay, rồi cho thuyền ra cứu, chứ trên boong không còn chỗ đậu trực thăng nói chi là máy bay hạ cánh. Có vài chiếc trực thăng trước đó đã phải sử dụng phương pháp nhảy xuống biển này. Tuy nhiên viên phi công không nhận được tín hiệu liên lạc và vẫn muốn hạ cánh trên boong. Vài phút sau thì người trên tàu phát hiện chiếc máy bay 2 chỗ ngồi này chở đến 4-5 người. Mọi kế hoạch đáp xuống biển bị hủy bỏ vì người ta e rằng những người ngồi sau sẽ chìm cùng trực thăng trước khi thuyền cứu hộ đến kịp.

Viên phi công không có radio, nên ông ấy cố gắng liên lạc với Midway bằng cách thả giấy xuống boong tàu. Lần thứ nhất ông ấy gắn mảnh ghi chú vào một con dao và quăng nó xuống boong, nhưng gió lại thổi nó rơi xuống biển. Ông ấy thử lại với một chiếc giày rồi một chùm chìa khóa nhưng tất cả đều rớt xuống biển. Chỉ đến khi ông ấy quấn mảnh ghi chú vào một khẩu súng lục thì nó mới rơi trúng boong. Tôi có chụp lại nội dung của ghi chú này từ phòng triển lãm của bảo tàng:


Dịch ra là như thế này (tôi thêm/sửa vài dấu câu cho dễ đọc):

"Các ông có thể di chuyển những chiếc trực thăng này sang một bên được không? Tôi có thể hạ cánh trên đường băng của tàu. Tôi có thể bay được thêm một tiếng nữa, chúng ta có đủ thời gian để di chuyển. Làm ơn cứu tôi với! Thiếu tá Buang, vợ và 5 con."

Thế là thuyền trưởng tàu ngap lập tức ra lệnh di dời những chiếc trực thăng. Chiếc nào không thể nhanh chóng chuyển qua một chỗ khác an toàn hơn thì sẽ bị đẩy xuống biển. Ông kêu gọi mọi người góp sức và ngap lập tức nhiều thủy thủ trên tàu, bất kể cấp bậc, cùng tham gia đẩy xuống biển hàng chục chiếc trực thăng, có giá trị tổng cộng gần 10 triệu Mỹ kim. Đó cũng là lúc bức ảnh ở trên được chụp.

Câu chuyện kết thúc rất có hậu: thiếu tá Buang và vợ con hạ cánh an toàn (từ 0:36) xuống Midway trong tiếng vỗ tay hoan hô của những người trên tàu. Chiếc Bird Dog chở họ ngày hôm đó ngày nay được trưng bày ở bảo tàng Hải Không Quân ở Florida.

3 comments:

End or Begin said...

Câu chuyện kết thúc rất có hậu: thiếu tá Buang và vợ con hạ cánh an toàn (từ 0:36) xuống Midway trong tiếng vỗ tay hoan hô của những người trên tàu. Chiếc Bird Dog chở họ ngày hôm đó ngày nay được trưng bày ở bảo tàng Hải Không Quân ở Florida.

Một con người đã từng chỉ huy nhiều lính Mỹ và cũng trực tiếp cầm súng tại chiến tranh Việt Nam... Tự hỏi, khi đến Việt Nam tham gia vào một cuộc chiến tàn khốc, chĩa súng vào những con người bản địa bên kia chiến tuyến và coi họ như kẻ thù, ông ta nghĩ gì? Tiền sao?...Chột dạ, nếu thuyền trưởng con tàu không đồng ý xô những chiếc trực thăng kia xuống biển vì giá trị của chúng lên tới hàng chục triệu, hàng trăm triệu Đô-la thì sao ?
Chúc mừng ông và gia đình. Hy vọng sau cuộc chiến này ông có cách suy nghĩ khác về chiến tranh - nó thật kinh khủng
Người dân Mỹ không có lỗi nhưng chính phủ Mỹ và "chính sách" của họ thì "có lỗi". Với chúng ta, "lỗi" là họ gây ra đổ máu, gây ra 20 năm khói lửa nhưng với họ-chính phủ Mỹ, có lẽ "lỗi" là đã không giành được chiến thắng...

moonie said...

Thú vị!:)

Tung Minh Pham said...

cảm ơn bạn đã cho tôi biết 1 sự thật. Hôm nay khi tôi đọc về USS Midway Museum thì tìm ra được câu chuyện này.